 |
 |
|
|
 |
| Sağlıklı Beslenmenin
Sırları |
 Karın doyurmak için
değilbeslenmek için yemeli Sağlıklı beslenmenin yolu, yemek yemeyi bilmekten geçiyor. Gelişigüzel beslenme, gelişmeyi olumsuz etkilediği gibi sağlık sorunlarına da yol açıyor. Özellikle dışarıda yemek yerken yemeğin hangi yağla pişirildiği, kullanılan malzemenin tazeliği, lezzeti artırmakla kalmıyor, sağlıklı beslenmenin kapılarını da aralıyor. Günün büyük bir bölümünü işyerinde geçirenler, özellikle öğle yemeklerini dışarıda yemek zorunda kalıyorlar. Öyle zamanlar oluyor ki sabah kahvaltısı etmeden otobüsü veya servisi kaçırmamak için kendimizi kapı dışarı atıyoruz. Çoğumuzun kahvaltı menüsü simit, peynir ve çaydan oluşuyor. Beslenme uzmanlarınca, "günün en önemli ve atlatılmaması gereken öğünü" olarak nitelendirilen sabah kahvaltısı, öyle simit peynirle geçiştirilecek bir ögün değil aslında. Peynir, kahvaltının temel direği. Süt ve yumurtayla birleştiğinde inanılmaz bir protein kaynağı olabiliyor. Zeytin, reçel, bal veya tereyağ da kahvaltının diğer ürünleri. Mükellef bir kahvaltı sofrasının vazgeçilmezleri bunlar... Bütün bunları hazırlayacak vaktiniz yoksa bile, örneğin kış aylarında bir bardak taze sıkılmış portakal suyu, bir dilim beyaz peynir ve kepek ekmeği ile de yetinebilirsiniz. Böylece hem diyetinizden şaşmamış olursunuz, hem de sağlıklı beslenme yolunda önemli bir adım atarsınız. Sağlıklı beslenme konusunu işlerken, bu konuya adeta hayatını adamış, iş dışındaki vaktinin büyük bir bölümünü bu konuyu araştırmakla geçirmiş, 19 yıldır mutfakla içiçe olan Binali Usta'nın deneyimlerinden yararlanalım istedik. Ama önce Binali Usta kimdir, kısaca onu tanıyalım... 1965 Erzurum doğumlu Binali Çalt, Erzurum Öğretmen Lisesi'nden terkle öğrenimini yarıda bırakmış. 1980'den bu yana İzmir'de yaşıyor. Uzunca bir süre Karşıyaka'daki restoranlarda çırak olarak çalıştıktan sonra, Marmaris, Çeşme, Gümüldür gibi sahil yerlerinde aşçılık yapmış. Alsancak'taki vejeteryan restoranının açılışını yapan Binali Usta, Karşıyaka'daki Telefon Grill Bar'da çalışırken, KİPA'daki Kafe Kip'in işletmecisi Mustafa Turgay tarafından keşfedilmiş. 4 yıldır burada başaşçı olarak çalışıyor ve Kipa'yı ziyaret edenlere birbirinden değişik tadlar sunuyor. Binali Usta öğretmenlik eğitimini yarıda bırakmış. Ama öğretmenlik ruhu onu bırakmamış. Beslenme konusunda bildikleriyle yetinmeyip araştırmalar yapmış. Kitaplar okumuş, kütüphanelere gitmiş. Okuduklarıyla yetinmeyip deneme-yanılma yöntemini seçmiş. Bugün üç bine yakın kendi spesiyali var. Müptelaları var Daha çok üniversite çevresinden öğretmen ve doktor kesimine hizmet veren Kafe Kip'in menüsü her gün değişiyor. Müşterilerin isteği doğrultusunda siparişe göre de yemek hazırlanıyor. Burada bir kez yemek yiyen yemeklerin adeta müptelası oluyor. Sağlıklı beslenme sırlarını burada da uygulayan Binali Usta'nın müşterilerle diyaloğunun da bu müptelalıkta etkili olduğu kesin. Binali Usta'nın spesiyali ve Kafe Kip'in en çok sipariş alan ve en çabuk tükenen yemeği ise, İstanbul Kebabı... Bunun tarifini yandaki sütunlarda bulabilirsiniz. Sağlıklı beslenmenin sporla bütünleştiğinde anlam kazandığına inanan Binali Usta'nın kross dalında dereceleri de var. Şimdilerde 14 yaşındaki oğlu Nihat'la birlikte spora devam eden Binali Usta'nın eşi Sıdıka hanım market işletiyor. Evdeki yemekleri eşiyle birlikte pişiriyorlar. Çalt ailesinin mutfağından sebze ve salata eksik olmuyor. Yeni lezzetler İnsanların yemek konusunda bilinçlenmesinin çok önemli olduğunu özellikle vurgulamamı istiyor. "İnsanoğlu yiyip içerek büyüyor" diye de ekliyor. Türk insanının değişikliğe ve yeniliklere açık olmadığına o da katılıyor. Nedense damak tadımızdan vazgeçmek bizler için öyle kolay olmuyor. Gerçi son yıllarda çıkan yemek dergileri bu konuda bazı tabuları yıkacağa benziyor. Bir de büyük marketlerin sebze reyonlarını süsleyen yeni lezzetler var: Brokoli, soya fasulyesi, hindi eti, bunlardan birkaçı... Bu yeni lezzetler yeni çıkan yemek dergilerinde öyle güzel tariflerle sunuluyor ki, denememek için hiçbir sebebiniz kalmıyor. Ancak yine de büyük bir kesim klasik Türk yemeklerinden vazgeçmiyor. Özellikle evin beylerinin damak tadını değiştirmek sanıldığı kadar kolay olmuyor. Eğer denemeden hiçbir şeyin gerçekleşmeyeceğine inananlardansanız, bu sayfadaki tariflerimizi mutlaka uygulamalısınız. Hem besleyici, hem doyurucu, hem sağlıklı, hem de lezzetli olan yemeklerin bütçesi de her eve uygun. Yazının başında da belirttiğimiz gibi, çalışan kesim, günün büyük bir bölümünü dışarıda geçiriyor. Sadece çalışanlar mı, alışverişe çıkıp yemeğini dışarıda yiyenler de var. Hangi kesimden olursanız olun, dışarıdan yemek yerken dikkat edeceğiniz hususlar konusunda Binali Usta'nın uyarılarına kulak verin. 21. yüzyılın en önemli değişimlerinden birisinin de beslenme konusunda yaşandığını söyleyen Usta'ya göre, restoranlardaki yemeklerin nasıl piştiği, hangi yağların ve hangi malzemelerin kullanıldığı, nasıl bir ortamda imal edildiği çok önemli. Bunların hepsini denetlemeye imkan yok. Ama en azından yediğiniz yemeğin görüntüsünden sağlıklı olup olmadığı konusunda bilgi edinmeniz mümkün. Malzemeyi tanıyın Yılların tecrübesi Binali Usta'ya göre dışarıda yemek yerken öncelikle dikkat edilecek hususlar şunlar: * Yemek yediğiniz firma veya işyerini iyi tanıyın. * Yediğiniz yemeğin hangi malzemelerle yapıldığını bilerek yiyin. * Sağlık açısından değerini öğrenin. * Eğer et yemeği seçtiyseniz, yemeğiniz geldikten 5 dakika sonra yağı donuk görünüyorsa hayvansal yağ kullanılmış demektir. Ki bu yağ, hayvanların kendi bünyesinde eritmediği bir yağdır. Bu da insan bünyesinde de hiçbir şekilde erimeyeceğini gösterir. Erimeyen bu yağ, kalp ve damar hastalıkları başta olmak üzere kilo alma ve vücut hazımsızlığına neden olur. * Yemeklerin vitamin, protein ve mineral değeri taşıması için zeytinyağıyla pişirilmesi önemli bir göstergedir. * Dışarıda kızartma yemek sağlık açısından tavsiye edilen bir şey değildir. Özellikle patates kızartmasında bazı işletmeler tasarruf nedeniyle kullanılmış yağı tekrar kullanmakta, bu da durmuş yağda bakteri üremesine neden olacağından önerilmemektedir. Patatesin altın sarısında olmasına dikkat etmelidir. * Dışarıda yenen tatlılardan birisi de kazandibi tatlısı. Bu tatlının özelliği şekerinin yanık olmasıdır. Ancak bu yanıklığın fazla olması da sağlık açısından hiç uygun değildir. * Müşteri güvenerek geldiği bir işyerinde yemek yiyorsa aşçıyla çok iyi diyalog kurması gerekir. Bu diyalog, kendi sağlık durumuna uygun yemek sipariş etmesini de sağlayacaktır. * Yemek sırf karın doyurmak için değil, beslenmek için yenmelidir. * Yemek yaparken malzemeden kısmamak, hem kaliteyi, hem lezzeti, hem besleyiciliğini artırır. * Öğünlerin sebze ağırlıklı olmasına dikkat etmek gerekir. |
|
. |
 |