Yazı Dizisi  


Ulaşımda yeni bir sayfa..
İZMİR METROSU

1 | 2 | 3 | 4 |

Hazırlayan
Dilara Çam


Titizlikle seçilen sürücülere, çok dikkatli olmaları gerektiği tekrar tekrar anımsatılıyor.
Raydan gözlerini
ayırmaları yasak

İzmir Metrosu'nda sağlıklı ve güvenli ulaşım için her şey düşünülmüş. Ancak yine de en büyük iş yüzde 70'i üniversite mezunu olan genç personele düşüyor. Metronun dinamik personeli, aylardır kurslara katılıp sınavlara girerek, çok çalışarak, 22 Mayıs'a hazırlanıyor.

Metroya ilk kez binmek oldukça eğlenceliydi. Ama bu iş sürücüler o kadar eğlenceli olmasa gerek. Çünkü, merkezin sürekli denetimi altında da olsa, metro sürücülüğü; sorumluluğu ağır, dikkat isteyen bir meslek. Öyle ki, seyir esnasında raylardan gözlerini bir an bile ayırmaları yasak.


Metroda güvenli bir şekilde yolculuk edebilmek ve kent içi ulaşımında yepyeni bir devir başlatmak için İzmir Metrosu'nun genç ama yapacakları işi aylardır tekrarladıkları için artık "deneyimli" sayılan personeli büyük heyecan içinde deneme seferlerini bekliyor.

İzmir Metrosu'nun idare binası dışındaki, yüzde 70'i üniversite mezunu olan 320 kişilik personeli; üst yönetim, idari personel, mühendisler, teknik elemanlar, istasyon şefleri, istasyon operatörleri, güvenlik elemanları ve sürücülerden oluşuyor. Metronun sağlıklı işleyişi için yapılan iş bölümü sonucunda, her görevli, kendi bölümünün çalışmalarından sorumlu.

Her istasyon ayrı işletme
Metro hizmete girdiğinde her istasyonda en az bir tane bulunacak olan "istasyon şefi", kendisine bağlı istasyonun işleyişini denetlemenin yanı sıra emniyet ve güvenlikle ilgili prosedürlerin etkin bir biçimde yerine getirilmesini de sağlayacak.

Yine bütün istasyonlarda birer tane bulunacak olan istasyon operatörleri, acil durum ve emniyet sistemlerinin düzenli işleyişini izleyecek, gerektiğinde Trafik Kontrol Merkezi ile temasa geçerek özel talimatlar ve gerekli bilgilerin yolculara iletilmesini sağlayacaklar. Acil hizmetleri gerektiren durumlarda baş sorumlu olacak istasyon operatörü, servisler olay yerine gelinceye kadar, Trafik Kontrol Merkezi ve ilgili birimlerle temas halinde kalacak. İstasyon operatörü aynı zamanda yolcu akışının güvenli ve verimli bir biçimde sürmesi için güvenlik kameraları, yürüyen merdivenler ile giriş-çıkış turnikelerinin işleyişini denetleyecek.

Güvenlik şefi ise yolcu güvenliğinin günün her saatinde sağlanmasına yönelik çalışmaları yürütecek ve güvenlik elemanlarını denetleyecek. Güvenlik elemanları, yolcuların kurallar çerçevesinde yolculuk etmelerini sağlamak ve öteki yolcuları rahatsız edici davranışlarda bulunmalarını önlemek amacıyla, haftada yedi gün, günün her saati, düzenli aralıklarla devriye gezecek.
Seçimlerinde olduğu kadar eğitimlerinde de, çok özenli davranılan metro güvenlik görevlileri, acil durum prosedürleri ve ilk yardım eğitiminden geçerek Kızılay'dan ilkyardım belgesi aldılar.

Sürücünün sorumluluğu
Sürücü kabininin önündeki pencereden tünellere bakarken gördüğüm ışıklandırılmış tünellerin görüntüsü gerçekten çok ilginçti. Ama sürücüler için metro aracı sürmek bu kadar eğlenceli olmasa gerek. Çünkü, Trafik Kontrol Merkezi'nin sürekli kontrolü altında yapılıyor olsa da, ağır sorumluluğu olan ve son derece dikkatli davranmayı gerektiren bir iş. Öyle ki, sürücülerin, seyir esnasında raylardan gözlerini ayırmaları bile yasak.

Sürücüler için bu göreve seçilmek kolay olmadı. Adaylar önce 3.5 saat süren psikoteknik testlerden geçirildiler. Bu testlerde adayların dikkat ve konsantrasyonu, anlama ve değerlendirme, şekilleri farketme, el-göz koordinasyonu, uyaranlara karşı verdikleri tepkinin hızı, tehlikeleri önceden görebilme, acil durumlar karşısında gerekli davranışları gösterebilme, aracın hız ve mesafesini tahmin edebilme gibi yetenek ve becerileri ölçüldü. Bu testlerden başarıyla geçen sürücü adayları bir ay boyunca metro hakkında kuramsal eğitimden geçtiler. O eğitimi de tamamlayınca üç ay uygulamalı sürücülük eğitimi aldılar.

Eğitimin sonuçları
İzmir Metrosu'nda hizmet verecek diğer elemanların da eğitimine 31 Ocak 2000 tarihinde başlandı. Bu tarihten itibaren üç ay süren eğitim programını, yüklenici firma ABB-Adtranz düzenlemişti. Bu eğitim programı çerçevesinde "trafik", "araçlar", "istasyonlar" ve "sabit tesisler" departmanlarının çalışanları metro işletmeciliği kurslarının yanı sıra kendi alanlarında kuramsal ve uygulamalı eğitimler gördüler. Program tamamlandıktan sonra sınavlarda başarılı olanlar şu anda görevlerinin başındalar. Metro hizmete açıldığında hiçbir pürüz yaşanmaması için personelin, deneme seferlerinde yaptıkları hataları değerlendirmek ve tekrarlanmasını önlemek için seminerler düzenleniyor.


Şimdilik tek bayan sürücü
Selda Taner; makyajı, takıları ve topuklu ayakkabılarıyla genç bir hanımefendi. Karşıyaka Lisesi mezunu ve henüz 23 yaşında. Metro sürücülüğüne biraz tereddütlü bakarken, ailesinin teşvikiyle başvurduğunu söyleyen Taner, artık işini çok seven bir sürücü. Tren kullanmaktan zevk aldığını ve hiç de zorlanmadığını anlatıyor. Metro sürücüsü olmak için, uygulanan psikoteknik testten başarıyla geçerek adaylıktan sürücülüğe terfi eden Selda, teorik ve uygulamalı eğitimlerde, motor dersi dışında hiç zorlanmamış.


Üçyol'dan Bornova
sadece, 17 dakika


Otobüslerle bazen bir saatte katedilebilin Üçyol-Bornova arasını, Konak üzerinden, duraklardaki beklemeler de dahil olmak üzere 16 dakika 23 saniyede kateden metro, Üçyol ve Konak'ta alışverişe de olanak tanıyor

Toplam uzunluğu 11.6 kilometre olan metro hattının, neden tamamıyla yeraltından geçmediği, yapım çalışmaları sırasında en çok sorulan sorulardan biriydi. Metro hattı, bazı bölümlerde yerin yapısı gereği, büyük ölçüde de maliyet bakımından yer üstünden geçecek şekilde tasarlandı. Kent içi trafiğin yoğun olduğu ve yer yapısının tünel açmaya uygun olduğu yerlerde yeraltından geçen metronun bitirilmiş tünellerinin uzunluğu kısmı 4.5 kilometre. 2.8 kilometresi viyadük olan hattın, 3.6 kilometresi hemzemin ve 0.7 kilometresi de Bornova İstasyonunda olduğu gibi yarma denilen yarı tünel şeklinde yapılmış. Günde maksimum 1.700.000 kişi taşıyabilecek olan metroyla Üçyol-Bornova arası 16 dakika 23 saniyede katediliyor. Kolay ve güvenli ulaşımın sağlanması için 30 tane yürüyen merdiven, 38 giriş, 49 çıkış olmak üzere toplam 87 turnike bulunan sistemde alışveriş olanağı da var. Üçyol'da 6 ve Konak'ta 10 olmak üzere toplam 16 dükkan sayesinde yeraltında alışveriş mümkün.


.