Milyonlarca kişinin merakla beklediği yeni albümlerin yayınlanması, müzikseverler için heyecan verici bir gelişme olsa da trafikte farklı bir tabloya yol açabiliyor. ABD'de gerçekleştirilen yeni bir araştırma, dünya çapında büyük ilgi gören albümlerin dijital platformlarda erişime açıldığı günlerde ölümlü trafik kazalarının belirgin biçimde yükseldiğini ortaya koydu. Harvard Tıp Fakültesi ve Mass General Brigham bünyesindeki araştırmacılar tarafından gerçekleştirilen ve JAMA Network Open dergisinde yayımlanan çalışmaya Dr. Vishal Patel öncülük etti.
KAZALARDA YÜZDE 15'LİK ARTIŞ
Araştırmada, milyonlarca kişinin aynı anda yeni müziklere yönelmesinin sürücü dikkatini dağıtabileceği ve bunun da trafik güvenliğini doğrudan etkileyebileceği değerlendirildi. Araştırmacılar, 2017-2022 yılları arasında ABD'de bir günde en fazla dinlenen 10 albümün yayın tarihlerini, Ulusal Karayolu Trafik Güvenliği İdaresi tarafından tutulan trafik kazası verileriyle karşılaştırdı. İncelenen veriler, söz konusu albümlerin yayınlandığı günlerde ölümlü trafik kazalarının normal günlere göre yaklaşık yüzde 15 daha yüksek olduğunu gösterdi. Taylor Swift, Drake, Bad Bunny, Harry Styles, Kendrick Lamar ve Kanye West gibi dünya çapında geniş dinleyici kitlesine sahip sanatçıların albüm çıkış günleri de araştırmanın kapsamındaki önemli tarihler arasında yer aldı. Bu günlerde günlük ortalama ölümlü trafik kazası sayısının, albüm çıkışlarından önceki ve sonraki 10 günlük dönemlerdeki yaklaşık 121 seviyesinden 139'a yükseldiği belirlendi.
ÇIKIŞ NOKTASI ŞAŞIRTTI
Çalışmanın başındaki isim olan Dr. Vishal Patel, araştırmanın ortaya çıkışında kişisel bir sürüş deneyiminin etkili olduğunu belirtti. Patel, araç kullanırken yeni yayımlanan bir albümü bulmaya çalıştığı sırada dikkatinin dağıldığını ve aracının şeridinden kaydığını fark ettiğini ifade etti. Bu deneyimin ardından, büyük albüm çıkışlarının trafikte benzer bir dikkat dağınıklığı oluşturup oluşturmadığını araştırmaya karar verdi. Araştırmacılara göre büyük albüm yayınları, çok sayıda kişinin aynı anda telefonlarına yönelmesine neden olan nadir olaylardan biri olarak öne çıkıyor.
ASIL RİSK TELEFON KULLANIMI
Çalışmanın sonuçları, ölümlü kazalardaki artışın doğrudan alkol tüketimiyle bağlantılı olduğuna dair güçlü bir işaret bulunmadığını ortaya koydu. Buna karşılık araştırmacılar, sürücülerin araç kullanırken telefonlarından yeni albümü araması, şarkı seçmesi veya çalma listesini değiştirmesinin dikkat dağınıklığı açısından önemli bir risk oluşturduğuna işaret etti. Özellikle araçta tek başına bulunan sürücüler arasında ölümlü kaza artışının daha belirgin olması da bu ihtimali güçlendiren bulgular arasında değerlendirildi. Araştırmada dikkat çeken bir başka sonuç ise ölümlü kazalardaki artışın alkollü sürücülerden ziyade ayık sürücüler arasında daha belirgin görülmesi oldu. Kazaların özellikle gece saatlerinde veya albüm çıkışlarının kutlandığı partiler sırasında yoğunlaşmadığı tespit edildi. Bu durum, kazalardaki artışın eğlence etkinlikleri veya alkol tüketiminden çok, sürüş sırasında yapılan telefon kullanımından kaynaklanabileceği değerlendirmesini destekledi.
GENÇLER DAHA ÇOK RİSK ALTINDA
Araştırmada yaş grupları da mercek altına alındı. Büyük albümlerin yayınlandığı günlerde genç sürücüler arasında görülen ölümlü kaza artışının, daha ileri yaştaki sürücülere kıyasla daha yüksek olduğu belirlendi. Uzmanlar, gençlerin dijital müzik platformlarını ve akıllı telefonları daha yoğun kullanmasının bu sonuçta etkili olabileceğini değerlendiriyor
