Giriş Tarihi : Son Güncelleme :
Sağlıksız yapı stokunu yenilemek için hükümet tarafından başlatılan yüzyılın kentsel dönüşüm seferberliği tam gaz devam ediyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından, olası İstanbul depremine karşı riskli yapıların dönüşümünü hızlandırmak amacıyla başlatılan "Yarısı Bizden" kampanyasıyla yaklaşık 89 bin bağımsız bölümün dönüşüm süreci desteklendi.
Bakanlık verilerine göre, deprem riski altındaki İstanbul'da, 8 milyon 70 bin 177 bağımsız bölüm bulunuyor. Bunlardan 1.5 milyonunun riskli olduğu belirlenirken, 600 bininin acilen dönüşmesi gerekiyor.
31 ARALIK'TA BİTİYOR
Yarısı Bizden kampanyasında süre 31 Aralık'ta bitiyor. Bu tarihe kadar mülk sahiplerinin hibe taahhütnamesi ve kredi sözleşmelerini imzalaması gerekiyordu. Bu aşamaya yeni binada kat irtifakı kurulduktan sonra geçilebiliyor.
Yani müteahhitle anlaşma, riskli yapı tespiti, tahliye, yıkım ve ruhsat aşamaları gibi süreçler tamamlanmış olmalı. Bu süreç aylar sürdüğünden kampanyadan yararlanmak isteyenler hak kaybına uğramaktan endişe ediyordu. Bu duruma kolaylık getirildi. 31 Aralık'a kadar riskli yapı tespiti yaptıranlar kampanyadan yararlanacak.
İŞTE AŞAMALAR
Tüm hak sahipleri kendilerinin uzlaşacağı yükleniciyle yapıma yönelik sözleşme imzalayacak.
Yapının 6306 sayılı Kanun kapsamında risk tespiti ve yaptırılacak. Sonucun "riskli" olması gerekiyor.
Riskli yapı tahliye edilerek yıkım süreci tamamlanacak.
Projeye esas yapı ruhsatı alınacak ve kat irtifakı kurulacak.
Bu aşamaların hepsi tamamlandıktan sonra ilçe belediyesine başvurulacak.
ALAN BAZLI DÖNÜŞÜMÜN AVANTAJLARI NELER?
Bina yerine alan/ada bazlı site benzeri büyük dönüşümlerde şu avantajlar sağlanıyor:
1. Vatandaş iyi bir müteahhit bulma stresi yaşamıyor, çünkü evleri kamu kurumları yapıyor.
2. Kamu iştiraklerinin mali ve teknik gücü sayesinde geç teslim sorunu yaşanmıyor ve inşaat kalitesinde devlet güvencesi sağlanıyor.
3. Borçlanma ve geri ödeme sürecinde avantaj elde ediliyor.
4. Birden fazla yapının birlikte ve planlı şekilde dönüşümü ile sadece binalar yenilenmiyor, altyapı, sosyal alanlar (okul, kreş, park vb.) ve çevre düzenlemeleri de modernize ediliyor.
YOL HARİTASI
RİSKLİ YAPI NASIL TESPİT EDİLİR?
Yarısı Bizden kampanyasından yararlanmak için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın lisans verdiği kuruluşlara risk tespiti yaptırmanız gerekiyor. Çünkü genelgede "6306 Sayılı Kanun kapsamında onaylanan riskli yapılar için" ibaresi bulunuyor. Yalnızca bilgi amaçlı sunulan hızlı tarama testlerinin sonucu kampanyadan yararlanmak için geçerli olmayacak.
SÜREÇ NASIL İŞLİYOR?
Riskli yapıların tespiti, masrafları kendilerine ait olmak üzere, yapı malikleri tarafından yaptırılıyor. Ev sahibinin başvurması yeterli.
Bu tespitlerde binadan karot örneği alınıyor. Gerekirse zemin etüdü yapılıyor.
Sonuçlar incelemeye gönderiliyor ve binanın büyüklüğüne göre ortalama 7-30 gün arasında risk durumu belirleniyor.
Bina riskli çıkarsa 6306 sayılı Kanun'a göre yasal yol haritası izleniyor. Yani yasal olarak yıkım, tahliye gibi süreçler başlıyor.
NASIL KADAR DESTEK VERİLİYOR?
Kentsel dönüşüm sürecini hızlandırmak ve vatandaşların mali yükünü hafifletmek amacıyla başlatılan kampanya kapsamında şu anda 875 bin liraya kadar hibe ve 875 bin liraya kadar kredi desteği sağlanıyor. Hak sahibinin diğer her bir konutu için ayrıca 1 milyon 750 bin lira kredi veriliyor. Ayrıca 125 bin lira tahliye desteği sağlanıyor. İşyerleri içinse 437 bin 500 liraya kadar hibe ve 437 bin 500 liraya kadar kredi desteği veriliyor. Hak sahibinin diğer her bir dükkanı için de 875 bin lira kredi sağlanıyor.
Kimler faydalanabilir?
İstanbul'un 39 ilçesinde riskli yapı sahiplerinin tümü kampanyadan faydalanabilir.
Nereye başvuru yapılır?
E-Devlet başvurusuna gerek duyulmaz. Yeni yapıya ilişkin kat irtifakı kurulduktan sonra bağımsız birim ve hak sahibi tespiti için ilçe belediyesine başvurulur.
Kredi ve hibe sözleşmeleri ne zaman imzalanıyor?
İlçe belediyesince hak sahibi tespiti tamamlanmış riskli yapılar için Marmara Kentsel Dönüşüm Genel Müdürlüğü'nce oluşturulacak randevu tarihinde başkanlık ile hak sahipleri hibe taahhütnamesi ve kredi sözleşmesi imzalayacak.
Ödeme hak sahibine mi yükleniciye mi yapılır?
Bina bazlı dönüşümde ödemeler hak sahibi adına yükleniciye yapılır.
Ödeme ne zaman ve nasıl?
Ödemeler, kat irtifakı kurulmasında yüzde 30, taşıyıcı sistemin bitiminde yüzde 30, sıvada yüzde 30, yapı kullanım izin belgesi alındığında yüzde 10 oranında yapılır.
Proje ön şartları nelerdir?
Yeni projedeki yapı büyüklüğü (otopark ve sığınak hariç) ve bağımsız bölüm sayısı, eski yapının bir buçuk katı büyüklüğünü ve bağımsız bölüm sayısını geçmemeli.
Kredi ödemesi ne zaman yapılır?
Kredi geri ödemeleri, yapı ruhsatının alınmasından 2 yıl sonra başlar. 10 yıla kadar vade uygulanır. Ödemenin başladığı ilk yıl faiz uygulanmaz. Sonraki yıllar Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) oranının yarısı kadar güncelleme yapılır.
Kredide gelir şartı aranır mı?
Hak sahibine kredi verilirken gelir ve kredi puanına bakılmaz.
Tahliye desteğinden kiracı faydalanabilir mi?
Dairede/işyerinde oturan kiracıysa kiracıya, değilse ev sahibine ödenir.
TOKİ ve Emlak Konut inşaat desteği veriyor mu?
Bina yerine alan bazlı site benzeri büyük dönüşümlerde tam uzlaşma sağlanması halinde Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, TOKİ ve Emlak Konut işbirliğiyle destek sağlanır.
