Giriş Tarihi : Son Güncelleme :
2019 yılda yeni kıdem tazminatı tavanı belli oldu. Bir yıllık hizmet karşılığı ödenecek kıdem tazminatı tavanı 6 bin liraya oldu. Asgari ücretin yüzde 26 oranında artmasıyla en düşük kıdem tazminatı tutarı da 2 bin 558 liraya çıktı. Yeni yılda ne kadar kıdem tazminatı alınabilecek? Kıdem tazminatı nasıl hesaplanıyor? Kdem tazminatı hesaplama tablosu... Kıdem tazminatı kaç TL olacak? Kıdem tazminatı işten ayrılanlar ve ayrıcalıklar için büyük önem taşıyor. Kıdem tazminatı tavan ücreti 2019'da kaç lira oldu sorusu merak ediliyor.
Asgari ücretin yüzde 26 oranında artmasıyla en düşük kıdem tazminatı tutarı da 2 bin 558 liraya çıktı.
Kıdem tazminatı tavanı 6 bin lirayı aştı. 4/A statüsünde çalışanlara her yıl için 30 günlük brüt ücret tutarında kıdem tazminatı ödeniyor.
Ancak, yüksek ücretlilerin kıdem tazminatında tavan uygulanıyor. Kıdem tazminatı tavanı, her 6 ayda bir artırılıyor.
2018'in temmuz-aralık döneminde kıdem tazminatı tavanı 5 bin 434 lira olarak uygulandı.
Yeni yılla birlikte kıdem tazminatı tavanı, 6 bin 17 liraya çıktı. Kıdem tazminatındaki yeni tavan, 2019'un ocak-haziran döneminde geçerli olacak.
Böylece, yüksek ücret elde eden ve 10 yıl hizmeti bulunan bir kişi için ödenecek kıdem tazminatı 54 bin 340 liradan 61 bin 700 liraya çıkacak.
KIDEM TAZMİNATI NE KADAR OLDU?
Çalışanların güvencesi niteliğindeki kıdem ve ihbar tazminatı yeni yılda asgari ücrete paralel artacak. Artış yüzde 26 olacak ve 1 yıl çalışması olan net 2538 lira kıdem, 2011 lira da ihbar tazminatı alacak.
Kıdem tazminatı, sigortalı (SSK'lı) çalışan yaklaşık 20 milyon işçinin güvencesi niteliğinde. Kıdeme hak kazanmak için bir işyerinde kesintisiz en az bir yıl çalışmak gerekiyor. Tazminat her bir yıl için 1 aylık brüt ücret kadar oluyor. Alt limiti asgari ücretle belirlenen kıdem tazminatının üst limitini ise memur maaşlarına yapılan zam belirliyor.
Posta'nın haberine göre 1 Ocak 2018 tarihi itibarıyla taban kıdem tazminatı 2029 liralık asgari ücretin brüt tutarına göre hesaplanırken, her bir yıl için geçerli olan tavan tutar da 1 Temmuz itibarıyla 5434 liraya çıkmıştı. Maaşınız 10 bin lira da olsa tazminat hesabında her bir yıl için 5434 lira baz alınıyor. 3 Ocak'ta enflasyon rakamları açıklanınca bu tavan tutar da artacak. Artış beklentisi yüzde 9-11 arasında.
Yeni yıldan itibaren asgari ücretin yüzde 26.05 artışla 1603 liradan 2020 liraya çıkarılacak olması kıdem tazminatında baz alınan taban tutarın da değişmesi anlamına geliyor. Kıdem tazminatının hesabında son brüt maaş dikkate alınıyor. 2018 boyunca 2029 lira olarak uygulanan asgari ücretin brüt tutarı 1 Ocak itibarıyla da 2558 liraya çıkacak. Yani tazminat da bu oranda zamlanmış olacak.
3453 LİRA FARK VAR
Ortaya çıkan bu artışla 2019 yılı içerisinde iş sözleşmesi feshedilen 5 yıllık bir işçiye net 12 bin 700 lira ödenecek. Bu işçi sözleşmenin feshini öğrendiği gün işi bırakmak zorunda kaldıysa 56 günlük ihbar tazminatı yani 4022 lira daha alacak. Toplamda 5 yıllık çalışanın hak ettiği tazminatlar toplamı vergiler de dahil edildiğinde net 16 bin 722 lira olacak. Aynı işçi bu yıl o tazminatı almış olsaydı tazminatlar toplamı 13 bin 269 lira olacaktı. Fark 3453 lira.
3453 LİRA FARK VAR
Ortaya çıkan bu artışla 2019 yılı içerisinde iş sözleşmesi feshedilen 5 yıllık bir işçiye net 12 bin 700 lira ödenecek. Bu işçi sözleşmenin feshini öğrendiği gün işi bırakmak zorunda kaldıysa 56 günlük ihbar tazminatı yani 4022 lira daha alacak. Toplamda 5 yıllık çalışanın hak ettiği tazminatlar toplamı vergiler de dahil edildiğinde net 16 bin 722 lira olacak. Aynı işçi bu yıl o tazminatı almış olsaydı tazminatlar toplamı 13 bin 269 lira olacaktı. Fark 3453 lira.
İşte tablo:
Yasaya göre; işveren işçisini işten çıkarmadan önce bunu işçisine bildirmek zorunda. Bunun da süreleri var. Çalışma süresi 6 aydan kısaysa 2 hafta, 6 ay ile bir buçuk yıl arasındaysa 4 hafta, bir buçuk yıl ile 3 yıl arasındaysa 6 hafta, üç yıldan fazla olursa 8 hafta önce haber vermek zorunda. Buna ihbar süresi deniyor. Haber vermeden işten atanlar kıdemin yanında ihbar tazminatı da öder.
15 gün çalışan bir işçi de ihbar tazminatına hak kazanır. İşçi de çıkmadan önce işverene ayrılacağını önceden haber vermek zorunda. Haber vermeden ayrılan, bu sefer işverene tazminat öder. İhbar tazminatının hesabında da brüt ücret dikkate alınır. Ama bunda tavan sınırı yok. Örneğin; 4 bin lira brüt maaşı ve 1 yıl çalışması olan işçi, net 3145 lira ihbar tazminatı alır.
Kıdem tazminatına hak kazanmada bazı ayrıntılar söz konusu.yani normalde işverenin işten çıkarması durumunda ödenen kıdem tazminatı, istifa hallerinde de alınabiliyor. örneğin; erkek işçi askerlik, kadın evliliği nedeniyle (1 yıl içinde) işten ayrılırsa kıdemini alabiliyor. emekli olmak için işten çıkanlar kıdem tazminatı alır. 8 eylül 1999'dan önce işe girip de 15 yıl sigortalı olan ve en az 3600 günü tamamlayanlar ile 1999'dan sonra ilk defa işe başlayıp 25 yıl sigortalı olup 4500 gün prim ödeyenler istifa edince kıdeme hak kazanıyor. bunun için SGK'dan 'yaş dışında emeklilik şartlarını yerine getirmiştir' yazısı alınmalı. fazla mesai nedeniyle ayrılan işçi de kıdem alır.
KIDEM TAZMİNATI HAKKI NASIL HESAPLANIR?
Herhangi bir iş sözleşmesinin kıdem tazminatını gerektiren bir nedenle feshi durumunda, çalışılan her tam yıl için 30 günlük brüt ücret tutarında kıdem tazminatı ödenmektedir. Bir yıldan artan süreler de oranlanarak hesaplamaya dahil edilecektir. Kıdem tazminatı hesaplamaları sırasında işçiye ödenen ücretin yanı sıra, kendisine düzenli olarak sağlanan tüm para ve para ile ölçülebilen menfaatlerin (yol parası, yemek parası, düzenli olmak koşuluyla ikramiye ödemeleri vb.) brüt tutarları dikkate alınmaktadır. Her tam çalışma yılı için ödenen kıdem tazminatı tutarı, fesih tarihinde geçerli olan kıdem tazminatı tavanı ile sınırlandırılmıştır.
TAŞERON İŞÇİNİN KIDEM TAZMİNATINDAN ASIL İŞVEREN DE SORUMLU
Şirket devrinde kıdem tazminatından eski ve yeni işveren sorumludur. Sizinki şirket devri değil, hafriyat işinin bir alt işverenden bir başka alt işverene devri söz konusu. Yargıtay 22. Hukuk Dairesi'nin 3 Mayıs 2016 tarihinde verdiği (E. 2015/7580, K. 2016/13115) kararda, "Asıl işveren alt işveren ilişkisinin sona ermesinin ardından iş yerinden ayrılan alt işveren ile daha sonra aynı işi alan alt işveren arasında hukuki veya fiili bir bağlantı olsun ya da olmasın kıdem tazminatı açısından önceki işverenin devir tarihindeki ücret ve kendi dönemi ile sınırlı sorumluluğu, son alt işverenin ise tüm dönemden sorumluluğu kabul edilmelidir" denildi. Dolayısıyla işçinin asıl işverenden alınan iş kapsamında ve değişen alt işverenlere ait iş yerinde ara vermeden çalışması halinde işyeri devri kurallarının uygulanması gerekiyor. Bu durumda değişen alt işverenler, işçinin iş sözleşmesini ve doğmuş bulunan işçilik haklarını devralmış sayılıyor. Asıl işveren tüm hizmet süresine göre kıdem tazminatı alacağından, devreden alt işveren ise kendi çalıştırdığı dönem ve ücret seviyesine göre belirlenecek kıdem tazminatından sorumlu.
KIDEM TAZMİNATI NEDİR?
İşçinin, çeşitli nedenlerden dolayı işinden ayrılırken, çalıştığı yıllar için işveren tarafından ödenen tazminattır. İşçinin kıdem tazminatına hak kazanabilmesi için, işveren tarafından işten çıkarılması gerekir. Ancak işçinin çıkarılırken, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranmamış olması gerekiyor. Yani, hırsızlık, huzuru bozacak davranışlar gibi işyeri kurallarına aykırı nedenlerden işten çıkarılırsanız, kıdem tazminatı alamazsınız. İş yasasına göre sağlık sorunu gibi haklı bir nedene dayanarak, işten ayrılma zorunluluğu oluşmuşsa tazminat alınır. Erkek çalışanların askerlik nedeni ile işten ayrılması da tazminatı doğurur. Kadın çalışanlar ise çalışırken evlenirse, evlendikten sonraki bir yıl içinde kendi isteği ile işten ayrılabilir ve tazminat alabilir. Emeklilik şartını yerine getirmiş çalışanlar da kıdem tazminatı alabilir.
İHBAR TAZMİNATI NEDİR?
İş Kanunu'nun 17. Maddesinde düzenlenen ihbar süresi, işçi veya işverenin birbirine önceden haber vermesi gereken süreye verilen isimdir. Gerekli bildirimi yapmadan işçinin çıkması ya da işverenin çıkartması durumunda ödediği bedele de ihbar tazminatı denir.
