Çözemediğimiz gizemler insanoğlunun yüzyıllardır ilgisini çekegelmiştir. İnsanlığın, zorlu iklim ve yaşam koşullarında zaman zaman yeraltına çekildiği biliniyor. Dünyanın birçok bölgesinde medeniyetler çağlar boyu yeraltında gün ışığından yoksun şekilde ve oldukça zor koşullarda yaşamak zorunda kaldı. Peki, uygarlıklar niye ve nasıl yeraltında yaşadı?
Ağırnas - Kayseri
AĞIRNAS Yeraltı Şehri Kayseri'ye yaklaşık 30 km uzaklıkta bulunuyor. Ağırnas ayrıca Mimar Sinan'ın doğduğu yer olarak biliniyor. Şehrin temellerinin milattan önce atıldığı düşünülse de bulunan kalıntılar sonucu, en yoğun yerleşmenin M.S. 1-13. yüzyıllar arasında olduğu öngörülüyor. Mağaralar, dehlizler ve tarihi kalıntılar arasında muhteşem bir yolculuk sizi bekliyor. Arkeolojik kazılar ve düzenlemeler yapılıp turizme açılan Ağırnas'ı gezmek için ücret ödemek gerekmiyor.
Çeşka Kalesi - Yozgat
BÖLGE, 1990 yılında sit alanı ilan edildi. Şehirde, 8 oda ve bağlantı tünelleri bulunuyor. Üç ayrı girişe sahip olan Çeşka Kalesi Yeraltı Şehri, bölgedeki yüksekçe ve hakim bir tepeye kurulmuş. Toplam 217 metre uzunluktaki şehrin, M.S. 300 yılında Erken Hristiyanlık Dönemi'nde kurulduğu tahmin ediliyor. Güney kısmında iki kat bulunan yer altı şehrinde doğal sebeplerden ötürü bazı oda ve galeriler tamamen kapanmış durumda. Şehrin en üst kısmında kaya mezarları ilginiz çekebilir. Frig, Roma ve Bizans dönemlerinden kalmış renkli seramikler tam anlamıyla muhteşem.
Gaziemir Aksaray
KAPADOKYA sınırları içerisinde bulunan Gaziemir Yeraltı Şehri, Aksaray il sınırları içinde yer alıyor. Şehrin, diğer yeraltı şehirlerine göre farklı yapıda olmasının en büyük sebebi ilginçtir korunma değil konaklama ve ticaret amacıyla kurulmuş olması. İpek Yolu üzerinde olan Kapadokya bölgesinde çok sayıda kervansaray bulunuyor. Dünya üzerinde tek yer altı şehri içerisinde bulunan kervansaray ise Gaziemir Yeraltı Şehri'nde konuşlanıyor. Geniş bir meydana sahip şehirdeki odalar meydana bağlı. Ayrıca hayvanlar ve insanlar için ayrı ayrı barınma alanları da bulunuyor. Şehrin, Hititler döneminde inşa edildiği düşünülüyor.
Mazı - Nevşehir
ADETA, toprak altından tarih fışkıran ülkemizde Mazı Yeraltı Şehri 1995 yılında bir çoban tarafından tesadüfen bulunmuş. "Mataza" adıyla da bilinen antik şehrin uzun süreli yaşam için kurulduğu düşünülüyor. İlk katı ahırlardan oluşan şehirde 8 kat bulunuyor. Mevcut olan dört girişinde de yine bölgedeki diğer yer altı şehirleri gibi savunma amaçlı, ortası delik yuvarlak taşlar bulunuyor. Bu taşlar şehrin içine girişleri sürgü sistemi ile tamamen kapatabiliyor.
Derinkuyu Yeraltı Şehri - Kapadokya
KAPADOKYA bölgesi coğrafi açıdan yeraltı şehri kurmak için Türkiye'nin en ideal alanlarından birisi. Bölgede, en az 36, bazı tahminlere göre 100'den fazla yeraltı şehri bulunuyor. İlk göze batan ise Derinkuyu Yeraltı Şehri. M.Ö. bin yıllarında kurulduğu düşünülüyor. Gizemli şehir, 1967 yılından beri turizmin hizmetinde. Toplam 4 kilometrekarelik alana kurulu olan şehrin yalnızca 2 buçuk kilometrekarelik alanı ziyaret edilebiliyor. İlk Hristiyanların saklandığı yeraltı şehirlerinden biri olduğu düşünülen Derinkuyu'da misyonerlik okulu, vaftiz havuzu, günah çıkarma yeri gibi dini kalıntılar da mevcut.
Hüyük - Çankırı
ÇANKIRI'NIN Orta ilçesine yaklaşık 11 km uzaklıkta konumlanan antik yer altı şehri, 2005 yılında keşfedilmiş. Edinilen bilgilere göre M.S. 3. - 5. yüzyıllar arasında yapıldığı düşünülen Hüyük'ün gizlice ibadet edebilmek amacıyla inşa edildiği düşünülüyor. Bir keşiş odası ve kilise barındıran yer altı şehrinde aynı anda 25-30 insanın yaşayabileceği alanlar da mevcut bulunuyor. Yer altı şehri son yıllarda ünü hızla yayıldığı için her sene yerli ve yabancı ziyaretçi akınına uğrayan bir konuma dönüşmüş durumda.
Aydıntepe Bayburt
AYDINTEPE Yeraltı Şehri yaklaşık 3 bin yıllık tarihi ile dikkat çekiyor. İlginçtir, 1996 yılında, bir inşaat kazısı sırasında tesadüfen keşfedildi. Ele edilen kalıntılara göre şehri Roma'dan kovulan ilk Hıristiyanların kurduğu düşünülüyor. Yerin 2 ila 5 metre altında kurulan şehirde şu ana kadar bin 200 metre uzunluğunda koridorlar keşfedildi. Henüz, keşfedilmiş 20 oda bulunuyor. Giriş bölümünde gözetleme kulesi ve nöbetçi alanı mevcut. Hiçbir malzeme kullanılmadan oyulmuş odalar ve galeriler yer altı şehrinin en ilgi çekici yanı. Şehrin bir ucu Bayburt Kalesi'ne çıkarken, diğer ucunun bölgedeki Kırzı Köyü'ne kadar uzandığı tahmin ediliyor.
Dara Antik Kenti - Mardin
DARA Antik Kenti, adeta "Doğu'nun Efes'i" olarak biliniyor. Ne zaman ve kim tarafından inşa edildiğine emin olunamayan antik şehir, 4 kilometrelik bir sur ile korunma altına alınmıştır. Güvenlik amacıyla bölgedeki kayalar oyularak yapılan şehirde, yer altı tünelleri ve evleri birbirine bağlayan yollar bulunuyor. Mezopotamya'nın en önemli yerleşim birimlerinden biri olan Dara tarih içerisinde Persler, Doğu Romalılar, Abbasiler, Emeviler ve Osmanlıların hakimiyeti altında kalmış. Mağara evler, kiliseler, saray, hamamlar, çarşı, zindan ve tophane gibi kalıntıları görebileceğin şehir muhteşem güzelliği ile keşfedilmeyi bekliyor.
Mucur Yeraltı Şehri - Kırşehir
KIRŞEHIR Mucur Yeraltı Şehri'nin M.S. 4.-5. yüzyıl civarlarında kurulduğu düşünülüyor. Tüf kayalıkların oyulmasıyla oluşturulan şehirde birbirine bağlanan oda ve galeriler mevcut. Korunma ve ibadet amaçlarıyla ilk Hristiyanlar inşa etmiş. Şehirde, ibadet alanları, ahırlar, erzak depoları ve havalandırma bacaları bulunuyor. Geniş bir alana kurulmuş olan Mucur'un bazı bölümleri iki ve üç katlı olarak tasarlanmış.
