Kasıkta ya da göbekte oluşan küçük bir şişlik, çoğu zaman önemsenmiyor. Oysa uzmanlara göre bu durum, karın duvarındaki zayıflığın habercisi olabilir. Genel Cerrahi Uzmanı Op. Dr. Ahmet Turan Durak, toplumda fıtıkla ilgili doğru sanılan birçok bilginin yanlış olduğunu belirterek, "Ağır kaldırmak tek başına fıtık yapmaz. Asıl neden karın duvarındaki doğuştan ya da sonradan gelişen zayıflıktır. Ağır kaldırmak sadece var olan sorunu ortaya çıkaran bir tetikleyicidir" dedi. Market poşetini kaldırırken, çocuğunuzu kucağınıza alırken, merdiven çıkarken ya da sadece öksürürken. Karın duvarındaki zayıf bir nokta sessizce kendini belli etmeye başlayabilir.
'HER ŞİŞLİK FITIK DEĞİLDİR'
Toplumda en sık görülen cerrahi hastalıklardan biri olan kasık ve göbek fıtıkları, çoğu zaman küçük bir şişlik ya da hafif bir rahatsızlık hissiyle başlıyor. Ancak tedavi edilmediğinde bağırsak sıkışmasına kadar uzanabilen ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. Genel Cerrahi Uzmanı Op. Dr. Ahmet Turan Durak, fıtık konusunda yıllardır doğru bilinen yanlışların hastaların tedavisini geciktirdiğini belirterek önemli uyarılarda bulundu. Toplumda en yaygın inanışlardan birinin "Ağır kaldırınca fıtık olunur" düşüncesi olduğunu belirten Durak, bunun eksik bir bilgi olduğunu söyledi. "Asıl problem ağır yük değil, karın duvarındaki doğuştan ya da sonradan oluşan zayıflıktır. Ağır kaldırma, kronik öksürük, kabızlık nedeniyle ıkınma veya kilo artışı yalnızca mevcut zayıf noktayı ortaya çıkarır. Yani ağır kaldırmak tek başına fıtık oluşturmaz, sadece süreci tetikler" Kasık fıtığının erkeklerde kadınlara göre çok daha sık görülmesinin nedeninin çalışma hayatı olmadığını belirten Durak, bunun anatomik yapıdan kaynaklandığını söyledi. "Erkeklerde testisler anne karnında karın içinden torbaya inerken kasık bölgesinde doğal bir kanal oluşur. Bu bölge kadınlara göre daha zayıf kaldığı için erkeklerde kasık fıtığı çok daha sık görülür." Fıtık oluşumuna zemin hazırlayan faktörlerde gözden kaçan en önemli unsurlardan birinin de psikolojik süreçler olduğuna dikkat çeken Dr. Durak, psikosomatik etkilere değindi. Dr. Durak, "Kronik stres ve kaygı, vücudun sürekli 'savaş veya kaç' modunda kalmasına yol açar. Bu durum farkında olmadan karın ve leğen kemiği kaslarında sürekli bir gerginliğe ve spazma neden olur. Sürekli gergin olan kaslar karın içi basıncını artırarak, zaten zayıf olan karın duvarının daha hızlı yırtılmasına ve fıtıklaşmasına zemin hazırlar" dedi.
KENDİLİĞİNDEN DÜZELMEZ
Kasık ya da göbek bölgesindeki her şişliğin fıtık anlamına gelmediğini söyleyen Durak, yağ bezeleri, lenf bezi büyümeleri ve farklı kitlelerin de benzer görüntü oluşturabileceğini ifade etti. "Ancak tam tersi de geçerlidir. Her fıtık ağrı yapmaz. Ağrısız bir şişlik de fıtık olabilir. Bu nedenle mutlaka genel cerrahi uzmanı tarafından değerlendirilmelidir" Fıtığın dinlenerek veya yerine itilerek iyileşeceği düşüncesinin de yanlış olduğunu belirten Durak, "Şişlik zaman zaman içeri girebilir ancak karın duvarındaki açıklık kapanmaz. Tedavi edilmeyen fıtıkların büyük bölümü zaman içinde büyür." diye konuştu. Durak, şu belirtilerin görülmesi halinde vakit kaybetmeden hastaneye başvurulması gerektiğini vurguladı: "Şişliğin içeri girmemesi, şiddetli ağrı, bulantı, kusma, karında şişkinlik, ateş, kızarıklık veya morarma bağırsak sıkışmasının işareti olabilir. Bu tablo acil cerrahi gerektirebilir." Toplumda sık kullanılan "Fıtık patladı" ifadesinin tıbbi olarak doğru olmadığını söyleyen Durak, "Asıl tehlike, fıtığın içine giren bağırsağın sıkışarak kan dolaşımının bozulmasıdır. Halk arasında patlama denilen durum çoğu zaman budur" ifadelerini kullandı.
DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR
Ağır kaldırmak tek başına fıtık yapar.
Ağır kaldırmak, mevcut karın duvarı zayıflığını ortaya çıkaran bir tetikleyicidir.
Fıtık dinlenince geçer.
Şişlik kaybolsa bile karın duvarındaki açıklık kapanmaz.
Fıtık patlar.
Asıl tehlike, bağırsağın fıtık içinde sıkışması ve kan dolaşımının bozulmasıdır.
Fıtık kemeri tedavi eder. Kemer yalnızca geçici rahatlama sağlayabilir; kalıcı tedavi uygun hastada cerrahidir.
Ağrı yoksa sorun yoktur. Ağrısız fıtıklar da zamanla büyüyebilir ve ciddi komplikasyonlara yol açabilir.
BELİRTİLERİ
KASIK veya göbek çevresinde belirginleşen şişlik,
AYAKTA durunca, öksürünce veya ıkınınca artan kabarıklık,
BÖLGEDE baskı, dolgunluk veya ağırlık hissi,
ZAMAN zaman ortaya çıkan ağrı veya rahatsızlık,
İLERİ vakalarda şiddetli ağrı, bulantı ve kusma.
