İngiltere'nin Ukrayna'ya verdiği askeri desteği artırması Londra ile Moskova arasındaki gerilimi tehlikeli bir noktaya taşıdı. İngiltere'nin Ukrayna'nın uzun menzilli füze kapasitesini geliştirmesine yardım etme kararı Kremlin'in sert tepkisini çekerken, eski CIA Direktörü General David Petraeus'tan dikkat çeken bir uyarı geldi. Petraeus, Rusya'nın İngiltere'ye karşı doğrudan üstlenmeyeceği sabotaj ve saldırılarda suç çetelerini kullanabileceğini öne sürdü. Rusya-Ukrayna savaşında İngiltere'nin Kiev'e verdiği askeri destek, Moskova-Londra hattında karşılıklı tehditlere dönüşüyor. İngiliz yapımı insansız hava araçlarının Rusya içindeki hedeflere yönelik saldırılarda kullanıldığı yönündeki haberlerin ardından Moskova, İngiltere'yi "sonuçları" konusunda uyarmıştı. İngiltere ise geri adım atmayarak Ukrayna'ya desteğini sürdüreceğini açıkladı. Gerilimin son halkasını ise İngiltere'nin Ukrayna'nın uzun menzilli füze üretim kapasitesine destek kararı oluşturdu. Londra yönetiminin, Storm Shadow/SCALP seyir füzelerinde kullanılan İngiliz yapımı bileşenlere ilişkin bilgileri Ukrayna ile paylaşması Kremlin'in tepkisini çekti. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, İngiltere'yi savaşta "ateşe körükle gitmekle" suçladı ve Londra'nın barış girişimlerini engellediğini savundu.
ATEŞİ KİM BAŞLATTI?
İngiltere Başbakanı Andy Burnham ise Kiev ziyareti sırasında Moskova'nın suçlamalarına sert karşılık verdi. Kremlin'in İngiltere'yi "ateşe körükle gitmekle" suçlaması üzerine Burnham, "Ateşi kim başlattı? Asıl soru bu değil mi?" sözleriyle Rusya'yı hedef aldı. Burnham, İngiltere'nin Ukrayna'ya desteğinin devam edeceğini vurguladı. Londra daha önce de Moskova'nın tehditlerine rağmen Kiev'in yanında duracağını açıklamıştı. İngiltere'nin 2026 yılı sonuna kadar Ukrayna'ya 150 bin insansız hava aracı sağlamayı planladığı ve bunun için 752 milyon sterlinlik kaynak ayırdığı bildirildi.
"SONUÇLARI OLACAK"
Moskova'nın tepkisi ise giderek sertleşti. Rusya'nın Londra Büyükelçiliği, İngiltere'yi Ukrayna krizini bilinçli biçimde tırmandırmakla suçlayarak Londra'nın daha fazla müdahil olması halinde bunun "sonuçları" olacağı mesajını verdi. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da İngiltere'nin askeri kapasitesinin Rusya'ya yönelik saldırılarda kullanılması durumunda Moskova'nın bunu İngiltere'nin savaşa doğrudan katılımı olarak değerlendirebileceğini söyledi.
CIA'DEN SENARYO
Karşılıklı restleşmenin ardından en dikkat çekici değerlendirmelerden biri eski CIA Direktörü ve ABD'li emekli General David Petraeus'tan geldi. Petraeus, Rusya'nın İngiltere topraklarında Moskova ile bağlantısı kolaylıkla kanıtlanamayacak eylemlere yönelebileceği uyarısında bulundu. Rusya'nın sabotaj ve örtülü operasyon geçmişine dikkat çeken Petraeus, suç örgütleri veya çete üyelerinin kullanılabileceğini belirterek daha fazla "gri bölge faaliyeti" beklenmesi gerektiğini söyledi. Bu senaryoda saldırının doğrudan Rus güvenlik servisleri tarafından gerçekleştirilmesi yerine, Moskova ile bağlantısının ortaya konulması daha zor üçüncü kişiler üzerinden yapılabileceği değerlendiriliyor.
SUİKAST VE SABOTAJ
İngiliz basınında ise gerilim çok daha ileri senaryolar üzerinden tartışılmaya başlandı. Eski İngiliz Kara Kuvvetleri mensubu Hamish de Bretton-Gordon, Rus istihbarat servislerinin İngiltere ve Avrupa'daki savunma sektörünün önemli isimlerini hedef alabileceği değerlendirmesinde bulundu. İngiliz savunma çevrelerinde siber saldırı, kritik altyapıya sabotaj, dezenformasyon, casusluk ve savunma sanayii yöneticilerine yönelik operasyonların Rusya'nın kullanabileceği "gri bölge" yöntemleri arasında bulunduğu tartışılıyor.
DİPLOMATİK GERİLİM
Ancak bu değerlendirmeler olası senaryolar niteliğinde; Moskova'nın İngiltere'ye yönelik böyle bir saldırı kararı aldığına ilişkin doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor. İki ülke arasındaki kriz diplomatik ilişkilere de yansıdı. Rusya'nın Londra Büyükelçisi Andrey Kelin'in görevinden ayrılmasının ardından yerine henüz yeni bir büyükelçi atanmaması, İngiliz basınında ilişkilerin daha da aşağı çekilebileceği yorumlarına neden oldu. Rusya'nın Londra Büyükelçiliği ise ilişkilerin mevcut durumundan İngiltere'yi sorumlu tuttu. İngiliz hükümeti buna karşılık Moskova ile diplomatik kanalların açık tutulacağını, ancak Ukrayna'ya desteğin devam edeceğini bildirdi. Londra-Moskova geriliminin bundan sonraki aşamasında gözler klasik askeri çatışmadan çok "gri bölge" operasyonlarına çevrildi. Siber saldırılar, sabotajlar, dezenformasyon faaliyetleri ve üçüncü kişiler üzerinden gerçekleştirilebilecek örtülü operasyonlar İngiliz güvenlik çevrelerinin üzerinde durduğu başlıca tehditler arasında.
GÖLGE SAVAŞI İHTİMALİ
Rusya'nın İngiltere'yi "sonuçlarla" tehdit etmesi, Londra'nın ise Ukrayna'nın uzun menzilli silah kapasitesini güçlendirme kararından geri adım atmaması, Avrupa'daki savaşın cephe hattının çok ötesine taşınabileceğine ilişkin tartışmaları alevlendirdi. Moskova-Londra arasındaki söz düellosu diplomatik restleşmenin ötesine geçerken, eski CIA Direktörü Petraeus'un uyarısı da yeni bir soruyu gündeme taşıdı: Ukrayna'daki savaşın yeni cephesi, İngiltere'de bir "gölge savaşına" dönüşebilir mi?
