Neredeyse her alanda dengeleri değiştirmeye başlayan yapay zeka devrimi tıp dünyasını da es geçmedi. İlk aşamada doktorların işini kolaylaştıracak bir yardımcı olarak sunulan bu teknoloji, yavaş yavaş bazı doktorların yerini alabilecek bir alternatife doğru evriliyor. ABD'nin Utah şehrinde başlatılan pilot program, bu değişimin en dikkat çekici örneklerinden biri oldu. Sağlık girişimi Nolla Health tarafından yürütülen program kapsamında yapay zeka, hastaları doğrudan inceleyip ilaç tedavisi önerebilecek ve reçete oluşturabilecek. Üstelik her reçetenin insan bir doktor tarafından onaylanması gerekmeyecek. Böylece Utah, yapay zekanın doğrudan insan gözetimi olmadan hastaları değerlendirip ilaç reçeteleyebildiği ilk şehirlerden biri olacak.
HASTAYI İNCELEYECEK
Program şimdilik oldukça sınırlı bir kapsamda uygulanacak. Yalnızca hafif ve orta şiddette akne problemi yaşayan hastaları kapsayan pilot çalışma bir yıl sürecek. Sistemi kullanmak isteyen kişiler, aylık 4,99 dolar ücret karşılığında Nolla Health'in uygulamasına kaydolacak. Ardından yüzlerinin fotoğrafını uygulama üzerinden taratacak ve tıbbi geçmişleri ile kişisel bilgilerini içeren bir form dolduracak. Yapay zeka bu verileri kullanarak hastanın cildini analiz edecek, aknenin türünü ve durumunu belirleyecek, cildin yağlılık seviyesini değerlendirecek ve hastalığın şiddetini sayısal olarak ifade eden bir skor oluşturacak. Daha sonra, elde ettiği sonuçları hastanın verdiği tıbbi bilgilerle birleştirerek önceden onaylanmış sekiz farklı tedavi seçeneği arasından uygun gördüğü ilacı belirleyecek. Sistem, uygun gördüğü tedavi için reçete oluşturabilecek ve reçeteyi eczaneye gönderebilecek. İlk 100 reçetenin gerçek doktorlar tarafından incelenmesi ve bundan sonra eczaneye gönderilmesi planlanıyor. İkinci aşamada ise 400 hastaya ait reçeteler yapay zeka tarafından doğrudan eczanelere gönderilecek. Doktorlar bu reçeteleri önceden değil, geriye dönük olarak haftalık şekilde inceleyecek. Son aşamada ise doktorlar reçetelerin rastgele seçilmiş yüzde 10'luk kısmını aylık olarak kontrol etmeye başlayacak.
RİSKLER
Bu gelişme küçük çaplı bir pilot program olsa da sağlık alanında yapay zekaya ne kadar yetki verilebileceği konusunda önemli soruları beraberinde getiriyor. Çünkü yapay zekaların sağlık tavsiyesi verirken hata yapabildiği daha önce defalarca görüldü. Özellikle genel amaçlı sohbet botlarının tıbbi konularda zaman zaman yanlış veya tehlikeli bilgiler üretebildiği biliniyor. Nolla Health ise kendi programının bu tür riskleri azaltacak şekilde sınırlandırıldığını savunuyor. Şirketin CEO'su Luis Wenus'a göre sistemde kullanılacak sekiz farklı ilacın yan etkileri büyük ölçüde bölgesel cilt tahrişi veya kurulukla sınırlı. Ayrıca programda kullanılacak tedavilerin tamamı ağızdan alınan ilaçlar yerine cilde uygulanan ilaçlardan oluşuyor. Her ne kadar Utah'taki bu program yalnızca akne tedavisi gibi görece düşük riskli ve sınırlı bir alanda uygulanacak olsa da sağlık hizmetlerinde yapay zekanın geleceği açısından dikkat çekici bir başlangıç olabilir. Eğer sistem başarılı olursa, benzer modellerin daha fazla hastalık ve tedavi alanında kullanılması gündeme gelebilir.
