Rusya ile Ukrayna arasında yıllardır süren savaş Türkiye'nin petrol tedarik rotasını da yeniden belirledi. Türkiye'nin petrolde ana tedarikçisi olan Rusya'nın yerini ilk kez ABD aldı. Enerji arz ve güvenliğinin sekteye uğramaması ve akaryakıt zincirinin korunması için Türkiye süper tankerlerin 30 günlük kargo süresini ve ekstra maliyetleri de göze alırken, tüm dünyanın enerji krizi yaşadığı bir dönemde vatandaşları akaryakıtsız bırakmadı.
RAFİNERİ AĞIR HASAR ALDI
Dört yılı aşkın süredir devam eden Rusya- Ukrayna savaşı kapsamında Rusya'nın pek çok petrol tesisi ve rafinerisi ağır hasar aldı. Rusya tarihinde ilk kez dizel, jet yakıtı gibi ürünlerin ihracatını askıya alırken, petrol sevkiyatı ise Karadeniz'deki İHA saldırıları nedeniyle sekteye uğradı. Enerjide arz güvenliğini sağlamak ve Avrupa ülkelerinde olduğu gibi akaryakıt sorunu yaşamamak için ise Türkiye kendine yeni petrol ithalat rotaları belirledi. ABD ilk kez aylık ham petrol ithalatında Rusya'yı geride bırakarak Türkiye'nin en fazla petrol tedarik ettiği ülke oldu. Ayrıca Türkiye tarihinde ilk kez Guyana ve Brezilya'dan petrol tankerleri kabul etmeye başladı.
SON İKİ AYDA CİDDİ DEĞİŞİM
Türkiye Enerji Stratejileri ve Politikaları Araştırma Merkezi (TESPAM) Başkanı Oğuzhan Akyener, ABD'nin ilk defa Türkiye'nin en fazla ham petrol tedarik ettiği ülke haline geldiğini kaydetti. Normal zamanlarda ABD'ye göre Rusya'dan 3 kat daha fazla petrol ithal edildiğini anlatan Akyener, "Bu tedarik haritası son iki ayda ciddi biçimde değişti. Türkiye'nin arz güvenliği ilk kez bu ölçekte Karadeniz dışına taşındı. Yıllardır alışılan Novorossiysk ve Ceyhan eksenli tablo, kısa mesafeli ve düşük navlunlu tedarik yapısı farklı bir sürece doğru taşınmak durumunda kaldı" dedi.
URALS PETROLÜ BIÇAK GİBİ KESİLDİ
Rus limanlarından yüklenen Urals tipi petrolün sevkiyatının bıçak gibi kesildiğini anlatan TESPAM Başkanı Oğuzhan Akyener, "Rusya tarihinde ilk defa benzin, dizel ve jet yakıtı ihracatını tamamen durdurdu. Ukrayna'nın özellikle temmuzda tankerlere yönelik saldırıları artırması Karadeniz'deki sevkiyatları ciddi anlamda düşürdü. Bu sadece Rus ürünü taşıyan tankerlerin değil, Kazakistan'da üretilip sevkiyatı devam eden süreci de aksattı. Urals petrolünün batı limanlarından Hindistan'a taşıma maliyeti temmuz ortasından bu yana yüzde 50 arttı" dedi.
