Geçenlerde geleceğin tıbbını şekillendiren önemli bir toplantı İsviçre'nin Cenevre kentinde yapıldı. Altı gün süren 79. Dünya Sağlık Asamblesi (BAM), 24 Mayıs'ta sona erdi. Üye devletler, "Küresel Sağlığı Yeniden Şekillendirmek:
Ortak Sorumluluk" temasını, birçok oturumda derinlemesine ele aldı ve başta inme, tüberküloz, antibiyotik direnci, tıbbi acil durumlar ve radyasyon güvenliği ile ilgili 20'den fazla karar ve 13 çözüm önerisi kabul edildi. Genel kurulda, dijital sağlık, yapay zeka, veri tabanlı değişim ve sağlıkta dijital dönüşüm de önemli konu başlıları idi.
SAĞLIK BÜTÇESİ
Her yıl, küresel sağlık harcamaları ortalama yüzde 5 artıyor. Bu yıl itibari ile 15 trilyon doları aşacağı projekte ediliyor.
Ülkelerin total bütçeleri içinde sağlık harcama oranları Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYİH) bazında, kıta Avrupa'sında yüzde 10'lar seviyesinde, Amerika ve Japonya'da ise yüzde 15'lere kadar yükseliyor. Kişi başı harcamalar da ABD'de 5000 dolar, Almanya, Fransa ve İngiltere'de ise 2500 dolar düzeyinde... İlaç için harcamalar da total sağlık harcamalarının yüzde 20'sine yakın ve bu da 100 ila 600 dolarlık bir değere tekabül ediyor. 2030'larda sağlık harcamaları 20 trilyon doları aşacak.
Tıp, böylesine büyük bir bütçede şekillenirken doğal olarak radikal bir şekilde değişiyor.
Artık,tıp doktorluğundan tıp mühendisliğine bir geçiş evresindeyiz. Yapay zeka bir yandan, Nano teknoloji, Sibernetik, Genetik Mühendisliği ve rekombinant teknolojisi öbür yandan, bu yapısal değişiklikleri domine ediyor.
Ev ortamında MEMBS denilen mikroelektromekano biyolojik uzaktan erişimli ve ultra sensitif tıbbi cihaz sistemleri ile yaşamsal verilerin sürekli izlendiği ve analiz edildiği ya da vücuda yerleştirilebilen aktif tıbbi sensörler ile organ fonksiyonlarının denetlendiği ve hatta acil durumlarda ilk müdahalelerin yapıldığı, fonksiyonu bozulan organların kök hücreden geliştirilen ya da klonlanan yeni organlar ile değiştirildiği bir yaşam biçimi oluşacak.
Böylelikle, yakın gelecekte, gelişmiş tıbbi merkezlerin mikro benzerlerinin ev ortamına adapte edildiği smart home denilen akıllı evlerde ikamet ediyor olacağız.
Merkez hastanelere entegre ev mikro hastaneler , gelişmiş mobil tıbbi mühendislik hizmetleri ile online-realtime bir sağlık sistemi yaratılacak.
Yani doktorların değil ama devasa hastanelerin kullanım ömrü oldukça azaldı. Artık her ev ya da cep telefonunun olduğu her yer mükemmel bir mini hastane. Biliyorsunuz, insan genom projesi tamamlanalı 10 yılı geçti. Genom açısından tüm insanlardaki fark, 1/1000 oranındadır yani her insan yüzde 99.9 oranında benzerdir.
Hastalıları kodlayan genler, bugünkü tıbbın çalışma alanı. Birkaç yıla, tüm hastalıkların genleri tanımlayıp, hastalıklı genleri normalleri ile değiştirecek düzeye geleceğiz.
KİŞİYE ÖZGÜ TIP
Tıp, sağlık, tanı ve tedavi kavramları yeniden tanımlanıyor. Ana tema, sürdürülebilir sağlıklılık ya da hasta olmadan yaşam olarak görülüyor.
Dijital platformla entegre, kişiselleşen ve kişiye özel tedavi formatı gündemde.
Yeni ve kişinin hastalığına yönelik ilaç geliştirme prosedürünün yapıldığı, uzaktan erişimli tıbbi sistemlerin bireysel takibinin mobil sağlık hizmetine konjuge edildiği ve yaşlanan nüfus nedeni ile hastane yerine smart home denilen akıllı evlerde bakımın ön planda olduğu koruyucu sağlık, bakım, tanı ve tedaviye doğru yol almaktayız. Kısacası şöyle bir konfügürasyonu düşünebilirsiniz; Kişisel ya da kişiye özgü hale gelmiş bir tıp, hastalıklı genleri ayıklanarak doğan bireylerden oluşan bir toplum. Ev ortamında mikro hastanelerin olduğu smart home'lar. Mobil mikro bakım üniteleri nedeni ile Mega hastanelere gereksinim duyulmadığı, tıp doktorluğundan tıp mühendisliğine geçişin olduğu, tanı ve tedavi sürecinde kişiye ve o andaki hastalığına özel preparat ya da ilaçların üretilebildiği, akıllı ilaçlar ile hedefe yönelik hücre ve dokuya özel tedavinin yapıldığı, yanlış tanı ve tedavinin olmadığı, MEMBS denilen uzaktan erişimli tıbbi sistemlerin, bireyi evde, iş ortamında ve sokakta sürekli tıbbi takibe alması nedeni ile hastalığın, henüz belirti bile vermeden tespit edilip tedavi edildiği, tanı ve tedavi maliyetlerinin, tüm insanlık tarihi için en minimum seviyelere indiği ve sağlık hizmetlerine erişilebilirliğin tüm bireyler için söz konusu olduğu, kişisel tıbbi verilere, dünyanın neresinde olunursa olunsun, bir global vatandaşlık konseptinde, anında ulaşılabildiği bir sistem.
Özetle, yapay zeka tabanlı, koruyucu hekimlik, enfeksiyon hastalıkları, geriatri, nörolojik hastalıklar, plastik ve rekonstriktif cerrahi, Genetik Mühendisliği ve DNA Rekombinant Cerrahisi, Nanoteknoloji ile Sibernetik Bilimlerin ön plana geçeceği, bugün ile kıyaslanmayacak düzeyde hastaların bizzat tedavi protokolüne etkin olarak katıldığı, güç dengesinin tamamen hasta lehinde olduğu, hasta haklarının temel konsept olduğu bir tıbbi gelecek söz konusu olacak...
