• BUGÜNKÜ YENİ ASIR
  • Namaz Vakitleri
  • VavTv Canlı Yayın
Türkiye’nin bölgesel ve küresel güvenlik mimarisindeki yeri

BÜLENT ERANDAÇ

Türkiye’nin bölgesel ve küresel güvenlik mimarisindeki yeri

Tüm yazıları
Giriş Tarihi: 24 Nisan 2026

20. yüzyıl düzeni sona erdi. Çevremizde devam eden savaşlar, YENİ DÜNYA DÜZENİNİN şekillendiğini gösteriyor. Yeni dünya düzenleri bir sarkaç gibi. Her yüzyılda bir yeni dünya düzeni inşa ediliyor. Bir yüzyıl sürüyor; gidiyor, yerine bir yüzyıllık yeni düzen kurgulanıyor. 1915 dünya savaşı sonrası 1930'lara kadar 20. yüzyıl dünyası şekillenmişti. Sona erdi. 2015-2030 sürecinde, 21. yüzyıl yeni dünya düzeni şekilleniyor. 21. yüzyıl yeni dünya düzeninin tartışmasız kilit ülkesi Türkiye, kilit lideri Başkan Recep Tayyip Erdoğan. Dünyanın can damarı Avrasya'nın kalpgâhındaki Türkiye'nin küresel lideri Erdoğan; yeni dünya düzeninin en çok gözlenen, devamlı temas halinde olunan, verdiği ve vereceği kararların dikkatle takip edildiği bir konumda bulunuyor. Yeni dünya düzeni şekillenirken; hem Batı (Amerika-Avrupa) hem Doğu (Asya) Başkan Recep Tayyip Erdoğan-Türkiye'yi yanlarına çekmek için görünen ve görünmeyen birçok jeopolitik hamleler içindeler. Başkan Erdoğan'ın kilit lider olduğunu göstermesi bakımından gerçekleşen ve gerçekleşecek olan küresel gelişmeler çok dikkate değer.

KRİTİK ZİRVE
ABD Başkanı Trump'ın Avrupa'dan çekilme söyleminin tartışıldığı, Rusya'nın Ukrayna'yı yutmakta olduğu, ikinci dünya savaşında çöken Almanya ve Japonya savaş makinelerinin 80 yıl sonra yeniden çalıştırıldığı, İran savaşında ABD'nin küresel deniz hegemonyasının zayıflaması gibi çok katmanlı küresel satranç oynanan bir döneme girdik. Çok kritik bir süreçte NATO Zirvesi 7-8 Temmuz'da Ankara'da yapılacak. Bu tarihi zirvede NATO'nun kaderinin belirleneceği değerlendiriliyor.
Bu bağlamda; ABD/İsrail'in İran'a açtığı kirli savaşa NATO üyelerinin mesafeli duruşu ile tırmanan transatlantik gerilimi sürerken, ABD ve Avrupa liderleriyle çok yakın ilişkisi olan Erdoğan'ın NATO ülkeleri liderleri ile yakın ilişkisinin bir şans olduğu belirtiliyor. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte son iki gündür Ankara'da Cumhurbaşkanımız Erdoğan tarafından kabul edildi; Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ile kritik temaslarda bulundu. Rutte'nin ASELSAN tesisleri ziyareti sonrasında Türkiye'nin bir savunma sanayi devrimi yaşadığını ifade etmesi, "ASELSAN'ın çalışmalarından etkilendim" demesi, savunma sanayi alanında NATO'nun daha fazla ihtiyaç duyacağına dikkat çekmesi yabancı basında derin analizlere konu oluyor. Avrupa'nın kendi göbeğini kendi kesme arayışında olduğu bir gerçek. Erdoğan, Rutte ile derinlikli görüşme yaptıktan sonra Almanya Cumhurbaşkanı Steinmeier ile telefonla konuşması da Avrupa ülkeleri tarafından dikkatle takip edildi. Steinmeier ile görüşmesinde Erdoğan'ın; bölgedeki savaşın Avrupa'yı da zayıflatmaya başladığını belirttiği, bu gidişe barış odaklı yaklaşımla müdahale edilmemesi halinde çatışma sürecinin vereceği hasarın çok daha büyük olacağını kaydettiği açıklandı. Erdoğan; Türkiye'nin İran konusunda olduğu gibi Ukrayna-Rusya savaşında da müzakereler yoluyla çatışmaların sona erdirilmesi ve kalıcı barışa ulaşılması için gayret gösterdiğini söyledi.

LONDRA TEMASI
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın; ABD Başkanı Trump ile İngiltere Başbakanı Starmer arasındaki gerilim sürerken, 2 günlük resmi bir ziyaret için İngiltere'ye gitmesi dikkatleri çekiyor. İngiltere'nin dünya çapında yayın yapan sesi BBC, Hakan Fidan'ın İngiltere ziyaretine yönelik yayınladığı analizde önemli parametreleri konu ediyor: "Fidan'ın Londra gezisi, Türkiye-İngiltere ilişkilerinin derinleştiği ve iki ülke arasında ziyaretlerin sıklaştığı bir dönemde yapılıyor. İlişkilerde en önemli ilerleme, Türkiye'nin İngiltere ile 20 EUROFIGHTER savaş uçağı almasına ilişkin anlaşma imzalaması ve yeni bir serbest ticaret anlaşması için sürecin başlatılması ile sağlanmıştı.
Avrupa Birliği (AB) üyesi olmayan iki NATO ülkesinin hedefi ekonomi, enerji ve savunma sanayii alanlarında stratejik iş birliğini daha da artırmak." Fidan'ın Londra gündeminde 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenecek NATO Zirvesi ve bu kapsamda yapılması gereken hazırlıklar da yer alacak. Fidan'ın temaslarında AB'nin güvenlik ve savunma alanındaki girişimlerini NATO ile yakın eş güdüm içinde yürütmesinin önemine dikkat çekmesi bekleniyor. Bakan Fidan'ın İngiliz mevkidaşı Cooper ile yapacağı görüşmelerde jeopolitik gelişmelerin ve özellikle Ortadoğu'da süren gerilim ile Rusya- Ukrayna savaşının da ele alınması bekleniyor.
ABD ve İran arasında ateşkes sonrası kritik bir aşamada bulunan müzakereler ve Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gelişmeler, Bakan Fidan'ın İngiliz muhataplarıyla ele alacağı önemli konular arasında. Rusya-Ukrayna savaşının diyalog ve diplomasi yoluyla varılacak bir anlaşmayla bitirilmesi, Gazze barış planının uygulanması, İsrail'in Lübnan ve Suriye'ye saldırılarının önlenmesi ile Suriye'nin yeniden yapılanması için atılması gereken adımlar ele alınacak.

Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Turkuvaz Medya Grubu’na aittir. Kaynak gösterilse veya habere aktif link verilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı ya da bir bölümü kesinlikle kullanılamaz.
Ayrıntılar için lütfen tıklayın.