Çin'de ne olmuş ki dediğinizi duyar gibiyim. Çin'de korkulan gelişme biraz kendini göstermeye başladı. Çin ekonomisinin büyüme hızı, yönünü aşağı çevirdi. Yüzde 8 büyüme öngörüsü, yerini aşağı yönlü revizyona bırakıyor. 2012 yılında Çin'in yüzde 7.5 büyümesi gibi bir tahmin ağırlık kazanıyor. Aslında, komik değil mi? Yüzde 7.5 gibi yüksek büyüme hızını beğenmiyoruz. Alıştırdı küresel ekonomiyi yüksek büyüme hızına, şimdi yüzde 7.5 seviyesindeki hızı beğendiremiyor. Şaka bir yana, Çin'in belli bir hızla büyüyememesi tabii ki, diğer ülkelerin canını sıkacak. Çünkü, Çin bazı ürünlerde en büyük ithalatçı konumunda.
Çin ekonomisinin yavaşlamasının piyasalara olan etkisini değerlendirmeden önce açıklanan son verilere bir göz atalım...
Geçen yıl sonu itibariyle Çin ekonomisinin 2012'de yüzde 8 seviyesinde büyümesi öngörülmüştü. Ancak, yılın ilk iki ayındaki ekonomik faaliyet hızı büyüme rakamının aşağı çekilmesini bir yerde zorunlu hale getirdi. Yeni beklenti yüzde 7.5. Eğer tahminler tutar ve Çin ekonomisi yüzde 7.5 büyürse yıl sonunda, 2005 yılından bu yana en düşük büyüme hızı olacak.
KALİTELİ ÜRETİM
Büyüme hızının yanı sıra, Başbakan Wen Jiabao'nun altını çizdiği dikkat çekici noktalar da var Çin ekonomisine yönelik. Birincisi, daha etkin ve sürdürülebilir ekonomik bir modele geçip, yüksek kalitede üretim yapmak ikincisi de ekonomide kamunun ağırlığını azaltıp, özel kesimin önünü açmak.
Çin artık "fason üretim" ile fazla yol alamayacağının bilincine vardı. Doğrudan yabancı yatırımcıların tamamen ucuz işçilik maliyetlerinden ve diğer cazip teşviklerden yararlanmak için kendi marka ve lisansları ile yaptıkları üretim dışında, Çin'in katma değeri olmayan ve çoğunlukla taklide dayalı üretimleri yakın zamanda tekleyecek.
Büyüme hızının yavaşlamasıyla, Wen maliye politikalarının kademeli olarak gevşetilmesinden yana görünmüyor. Yani, kamu harcamalarını devreye sokup büyüme hızına etki etme gibi bir planı yok, proaktif maliye politikalarına devam edecek.
Bu yıl Çin'in bütçe açığının 800 milyar yuan, (127 milyar dolar) olması planlandı. Hedefte şaşma olmazsa bütçe açığının milli gelire oranı yüzde 1.5 civarında gerçekleşecek. Geçen yılın yüzde 1.1 oranı ile karşılaştırdığımızda bu yıl yavaşlamaya paralel olarak bütçe gelirlerinin azalması sonucu oranın biraz yükseleceğini söyleyebiliriz.
SINIRLI ETKİ
Çin ekonomisinin yavaşlayacağı öngörülerinin artması hiç kuşkusuz küresel piyasaları olumsuz etkileyecek. Ya da şöyle diyelim, gelişmiş ülke merkez bankalarının likidite enjeksiyonu ve başta Yunanistan olmak üzere sorunlu Euro Bölgesi ülkelerinin iyileşme yönünde olumlu adımlar atmasıyla ivmelenen piyasaların Çin ile hızı kesilecek büyük olasılıkla. Zaten, ilk olumsuz tepki hisse senetleri piyasalarından geldi bile. Çin ile aynı coğrafyadaki ülkelerin hisse senetleri piyasası hareketlerinden oluşan MSCI Asya-Pasifik Endeksi 11 haftadır sürdürdüğü çıkışı, bu hafta başı itibariyle yüzde 1 düşüşe bıraktı. Bu arada yuan da diğer para birimleri karşısında değer yitiriyor. Dolar yuanın yeni seviyesi 6.30'larda.
Çin'in bu yıl yavaşlamasının asıl etkisi altın ve emtia piyasalarında görülecek. Bunlara petrol ve enerjiyi de ekleyelim. Petrol 106 dolar, altın ise bin 700 sınırında gidip geliyor. Tabii, şu gerçeğin altını çizmeyi de unutmayalım, bu yılın geride kalan aylarında Çin'in büyüme hızı yüzde 9'larda oldu. Dolayısıyla, keskin bir hız kesme söz konusu değil. Bu yüzden piyasalara yapacağı olası olumsuz etkiler hem sınırlı kalabilir hem de belli bir süreye yayılabilir. Paniğe gerek yok şimdilik.
