9 Kasım'dan bu yana Antalya'da, iklim diplomasisi ve küresel ticaretin kalbinin attığı COP31'i takip ediyorum. 120 bin katılımcıyla rekor kıran zirvede ikinci haftaya girdik. Mavi Alan'daki yoğunluk tam hız devam ediyor. Ara tatil nedeniyle okulların kapanmasıyla Yeşil Alan'daki ziyaretçi sayısı 221 bini aşarak rekor kırdı. Alanda çok sayıda çocuğu görmek umut verici.
YENİ KALKINMA MODELİ
Geride bıraktığımız her gün birbirinden önemli konulara yer verildi. Enerji ve finans merkezli yeni jeoekonomik modelin şifreleri ortaya konulurken tarım, enerji, binalar ve sanayi panellerinin mesajı ise netti: "Söz bitti, artık aksiyon zamanı." Zirvede dikkat çeken bir diğer konu ise "sıfır atık" oldu. Bugüne kadar COP'larda sadece "atık yönetimi" konuşulurken, Emine Erdoğan'ın öncülüğündeki Küresel Sıfır Atık İttifakı ile sıfır atık vizyonu ilk kez ana gündeme taşındı. Küresel atık artışını yarı yarıya azaltmayı hedefleyen döngüsel ekonomi yaklaşımı, yeni kalkınma paradigması olacak.
ELEKTRİFİKASYON HEDEFİ
Diğer taraftan COP31'de en somut çıkışlardan biri, Türkiye'nin öncülüğünde ortaya konulan "2035'e kadar küresel elektrifikasyonu yüzde 35'e çıkarma" hedefi oldu. Dünyada şu an yüzde 23 olan bu oranı yukarı çekme çağrısı, fosil yakıtlardan çıkma isteğini hızlandırıyor. Uluslararası Enerji Ajansı verileri de bunu gösteriyor. Elektrikli araç satışlarında yüzde 60'lık artış yaşanırken, burada Çin hariç tutulmalı. Ayrıca yeni santrallerin yüzde 79'unun yenilenebilir enerji kapsamında olması, enerji güvenliği ile iklim hedeflerini örtüştürüyor. Diğer yandan, veri merkezlerinin artan elektrik talebini temiz enerjiyle karşılamayı amaçlayan Antalya Yapay Zeka Taahhüdü öne çıkıyor. Ancak esas mesele "finansman". Küresel ihtiyaç 9 trilyon dolara ulaşırken mevcut akış 1,9 trilyon dolarda kalıyor. Türkiye'nin 2040 dönüşümü için 300 milyar dolar öngördüğü süreçte, 26 milyar doları aşan yatırım anlaşmaları ve AIIB (Asya Altyapı Yatırım Bankası) kaynaklı 1,6 milyar dolarlık paket, sermayenin yönünü çiziyor. Global ölçekte finansmana erişim için uluslararası yönetişim de COP31'in öne çıkan başlıklarından biri. Neredeyse panellerin tamamında "yönetişim, yardımlaşma, birliktelik ve aksiyon" konuları konuşuluyor.
